Terug naar Ecclesianet.nl

Conflicten in de kerk

Alleen Lukas is bij mij. Haal Markus op en breng hem met u mee, want hij is voor mij van veel nut voor de ambtelijke bediening.
2 Timoteus 4:11

Wie is Markus? Is het een goede vriend of een warme collega? Paulus heeft hem blijkbaar nodig voor het zendingswerk waar hij mee bezig is.

Bovenstaande tekst blijkt een ontroerende zin, want in het verleden was het wel anders. In Handelingen 12 wordt Markus (zijn volledige naam is Johannes Markus) voor het eerst genoemd. Hij gaat namelijk mee op zendingsreis met Paulus en Barnabas (vers 25). Dat is echter geen succes. Ze zijn nog maar net op weg of Markus ziet het niet meer zitten. Hij gaat terug naar huis en laat Paulus en Barnabas alleen (Hand. 13:13). Paulus is flink teleurgesteld in Markus en wil hem daarom, enige tijd later, niet opnieuw meenemen op zendingsreis (Hand. 15: 36-39). De ervaring heeft Paulus immers geleerd dat Markus niet te vertrouwen is. Barnabas ziet het echter anders. Hij heeft wel vertrouwen in Markus en wil hem nog een kans geven. Het meningsverschil loopt zo hoog op dat er een conflict ontstaat tussen Paulus en Barnabas. Hun langdurige samenwerking wordt zelfs verbroken en hun wegen scheiden: Paulus gaat verder met Silas; Barnabas gaat verder met Markus.

Wie had er gelijk? Was Barnabas te goedgelovig, of was Paulus te zwart-wit? De Bijbel geeft daar geen antwoord op. Wel lezen we dus jaren later dat Paulus over deze Markus schrijft dat hij snel naar hem gebracht moet worden. Hij kan hem niet missen. Er blijkt geen conflict meer te zijn.

Het eerste wat opvalt is dat grote dienstknechten van God, zoals Paulus en Barnabas, ook conflicten kunnen krijgen. Deze mannen, die zo vervuld waren met de Heilige Geest, lukt het niet om dit conflict als broeders uit te praten. Ze moeten zelfs hun langdurige samenwerking verbreken, omdat ze het niet kunnen oplossen. Vaak hebben we een te rooskleurig beeld van de eerste christenen. Daar zou alles nog krachtig en volmaakt zijn. De Bijbel geeft echter een genuanceerder beeld. Jezus redt zondaren en zijn gemeente bestaat uit “geredde zondaren”. Toen, en ook nu.

Het tweede wat duidelijk wordt is dat ‘groeien in het geloof’ blijkbaar tijd kost. Ondanks de krachtdadige bekeringen van Paulus en Barnabas komt er toch dit conflict. En ze komen er op het moment zelf niet uit. Hoe hebben ze later op dit conflict teruggekeken? Zouden ze elkaar excuses hebben aangeboden? Misschien heeft Barnabas gezegd: “Ik besefte later dat je eerst weer wat vertrouwen had moeten krijgen in Markus, ik had niet zo moeten aandringen.” Misschien heeft Paulus gezegd: “Ik had niet zo scherp moeten zijn en Markus een tweede kans moeten geven.” De Bijbel beschrijft het niet, maar duidelijk is wel dat ze later niet meer dezelfde waren als vroeger.

Het derde wat opvalt is dat Paulus niet te trots is, om er duidelijk bij te zetten dat Markus hem van veel nut is voor de ambtelijke bediening. Het conflict was bekend in de toenmalige christelijke wereld, maar Paulus schrijft niet: “Achteraf viel het best mee met die Markus; verrassend, ik had het niet verwacht op grond van zijn eerdere gedrag.” Nee, er is geen gekrenkt eergevoel dat Paulus nog parten speelt. De grootheid van Paulus zit hem in het feit dat hij eerlijk schrijft dat hij Markus nodig heeft en dat Markus belangrijk werk doet. Paulus is hier de minste en daarmee groot in het koninkrijk van God.

Het is een kleine opmerking van Paulus in dit vers over Markus, maar er zit een hele wereld achter. Het maakt ons duidelijk dat we niet te snel in paniek moeten raken van een conflict in de gemeente. Deze dingen gebeuren en gebeurden ook al in de vroege kerk. God verklaart ons rechtvaardig, maar we zijn niet direct veranderd in “heiligen”. De kerk bestaat uit zondaren die gered zijn door Jezus Christus en groeien in geloof kost tijd. Het duurt tijd om conflicten op te lossen en je eigen aandeel er in te zien. Wees daarom zelf nooit te trots om de minste te zijn en oude conflicten te begraven. Dat is geen teken van zwakte, maar juist van grootheid.

M. Dubbelman, Giessenburg